آمار اشتغال و بیکاری استان زنجان و اما و اگرهایش!

لینک کوتاه مطلب : http://zanjansahar.ir/?p=8482

مدیر کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان زنجان گفت: بر اساس گزارش مرکز آمار، شمار شاغلان در این استان با افزایش نزدیک ۱۹ هزار نفری از میزان ۳۲۱ هزار و ۵۴۱ نفر در سال ۹۶ به ۳۴۰ هزار و ۴۳۹ نفر در سال ۹۷ رسید.

محمدرضا یوسفی روز سه شنبه در جمع خبرنگاران افزود: همچنین نرخ بیکاری استان زنجان از میزان ۱۰.۳ درصد در سال ۹۶ به ۸.۵ درصد در سال ۹۷ کاهش پیدا کرد.

وی ادامه داد: نرخ مشارکت اقتصادی نیز در استان از ۴۱.۴ درصد در سال ۹۶ به میزان ۴۲.۶ درصد در سال گذشته رسید.

یوسفی به برنامه ریزی های انجام شده برای افرایش سهم بخش خدمات در اشتغال استان اشاره کرد و گفت: در نتیجه اقدامات انجام شده، سهم اشتغال این بخش در استان از ۳۴.۳ درصد در سال ۹۶، به ۳۶.۶ درصد در سال ۹۷ افزایش یافته است و این جهت گیری در حوزه اشتغال همچنان در دستور کار قرار دارد.

وی در بخش دیگری از سخنان خود از پرداخت ۱۸۴ میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومان تسهیلات اشتغال روستایی در استان خبر داد و اظهار داشت: این میزان تسهیلات به ۲ هزار و ۴۵ طرح در استان پرداخت شده که در نتیجه آن ۴ هزار و ۱۰۲ نفر صاحب شغل شدند.

مدیر کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان زنجان با بیان اینکه آمارهای ارائه شده در حوزه اشتغال آمارهای شفافی هستند، گفت: منبع آمارها مرکز آمار کشور است که به عنوان مرجع رسمی در این حوزه مطرح است.

بیشتر بخوانید:

گزارش مرکز آمار درباره بیکاری شبهه‌دار است

روزنامه اصلاح‌طلب اعتماد آمار بیکاری را زیر سوال برده است:  مرکز آمار ایران چندی پیش در گزارشی اعلام کرد: با وجود تجربه رشد اقتصادی منفی ۴٫۹ درصدی با احتساب نفت و تجربه رشد اقتصادی منفی ۲٫۹ درصد بدون نفت شاهد کاهش ۱٫۳ درصدی نرخ بیکاری در سه ماهه بهار سال جاری بوده‌ایم و نرخ بیکاری به ۸/۱۰ درصد رسیده است.

طبق آمارهای ارایه شده از سوی همین مرکز رشد اقتصادی در سال ۹۷ نسبت به سال قبل از آن در گروه کشاورزی ۱.۵-، در گروه صنعت ۹.۶- و در گروه خدمات ۰.۰۲- درصد بوده است، اما آمارهای مرکز آمار در قبال تجربه رشد منفی در تمامی گروه‌ها می‌گوید در سه ماهه نخست امسال جمعیت شاغلان ۱۰ ساله و بیشتر کشور با افزایش ۳۲۱ هزار نفری به ۲۴ میلیون و ۳۸۲ هزار نفر رسیده است. همچنین بررسی اشتغال در بخش‌های عمده اقتصادی نشان می‌دهد که در بهار ١٣٩٨، بخش خدمات با ۴٩,۶ درصد بیشترین سهم اشتغال را به خود اختصاص داده است. در مراتب بعدی بخش‌های صنعت با ٣١,۵ درصد و کشاورزی با ١٨.٩ درصد قرار دارند.

اگر آمارهای سهم بخش‌های صنعت، ‌کشاورزی و خدمات از اشتغالزایی در سه ماهه نخست سال جاری با تجربه رشد اقتصادی منفی این بخش‌ها در سال گذشته و همچنین مشکلاتی که بخش تولید و تجارت در بازار داخلی و خارجی تجربه می‌کنند را با دیده‌ها و شنیده‌های خود از واقعیتی که در بازار کار رخ می‌دهد، پیوند بزنیم این سوال به ذهن خطور می‌کند که آیا به واقع امکان ایجاد فرصت‌های شغلی با توجه به تمامی عوامل وجود دارد یا خیر؟ مقایسه آمار کاهش نرخ بیکاری با توجه به افزایش تعداد دستفروشان چه منطقی می‌تواند داشته باشد؟ موضوع دیگری که شبهه این آمار را بیشتر می‌کند، آمار افرادی است که متقاضی دریافت بیمه بیکاری در سه ماه نخست سال جاری شده‌اند.

دستفروشی شغل است

سید حمید حسینی که سالیان متمادی در حوزه نفت، ‌گاز و پتروشیمی فعال است، براین باور است که با وجود منفی شدن رشد اقتصادی در بخش‌های مختلف امکان ایجاد فرصت‌های شغلی جدید مهیاست. این فعال اقتصادی در گفت‌وگو با «اعتماد» می‌گوید: منفی شدن رشد اقتصادی نشانه از دست رفتن فرصت‌های جدید برای اشتغالزایی نیست حتی اگر این فرصت در قالب دستفروشی ایجاد شده باشد. او می‌افزاید: طبق تعریف سازمان جهانی کار هر فردی که در هفته یک ساعت کار کند، شاغل محسوب می‌شود بنابراین اگر فرصت‌های جدید شغلی در قالب دستفروشی یا هر نوع شغل یک ساعت در هفته ایجاد شده باشد را هم می‌توان جزو مشاغل جدید محسوب کرد.

بیشتر بخوانید:

عدم تطبیق آمار با واقعیت جامعه

اما نایب‌رییس اتاق بازرگانی ایران و چین به آمارهایی که از کاهش نرخ بیکاری حکایت دارد، چندان خوش‌بین نیست. مجیدرضا حریری در گفت‌وگو با «اعتماد» می‌گوید: آمارهای رسمی مرکز آمار ایران از کاهش نرخ بیکاری حکایت می‌کند و این در حالی است که مردم در زندگی خود و اطرافیان‌شان کاهش بیکاری را لمس نمی‌کنند همان‌گونه که کاهش سرعت رشد نرخ تورم در زندگی مردم ملموس نیست، ولی مسوولان مدام از کاهشی شدن نرخ تورم صحبت می‌کنند.

راستی‌آزمایی آمار کاهش نرخ بیکاری

یک اقتصاددان نیز بر این باور است که تحلیل داده‌های مرکز آمار ایران باورپذیر نیست، زیرا اشتغال حاصل بزرگ شدن کیک اقتصادی است و کیک اقتصادی نیز با مشارکت بخش‌های اقتصادی و خدماتی فربه می‌شود که با توجه به آمارهای ارایه شده از سوی مرکز آمار در تمامی بخش‌های صنعت، کشاورزی و خدمات رشد منفی داشته‌ایم به همین دلیل نمی‌توان به آمارهای کاهش نرخ بیکاری اعتماد کرد.

وحید محمودی در گفت‌وگو با «اعتماد» می‌گوید: با توجه به منفی بودن نرخ رشد اقتصادی در سال گذشته و شرایط فعلی اقتصاد پیش‌بینی می‌کنیم نرخ رشد اقتصادی به منفی ۷ برسد. او می‌افزاید: ‌نرخ منفی رشد اقتصادی نشانه کوچک شدن اقتصاد است، بنابراین تعدیل نیروی انسانی از بخش صنعتی و بنگاه‌های تولیدی به دلیل زیاندهی آنها امری طبیعی است. البته تعداد بنگاه‌های تعدیل شده نیز که قابل توجه است عامل دیگری در کاهش بیکاری محسوب می‌شود. این استاد دانشگاه ادامه می‌دهد: کاهش بودجه‌های عمرانی از سوی دولت نیز عامل دیگری بر عدم اشتغالزایی جدید است. با توجه به جمیع شرایط و رسیدن به این نقطه که امکان ایجاد فرصت‌های شغلی جدید وجود ندارد، خوب است که مرکز آمار ایران به شکل دقیق توضیح دهد که بر مبنای چه اطلاعاتی به آمار کاهش نرخ بیکاری دست یافته است، زیرا شرایط واقعی اقتصاد کشور نشان‌دهنده خلق فرصت‌های جدید اشتغالزایی نیست. محمودی تصریح می‌کند: با استفاده از روش‌های غیرمستقیم راستی‌آزمایی آمار کاهش نرخ بیکاری نیز به این نتیجه می‌رسیم که اگر اشتغالی ایجاد شده باشد باید در بخش رسمی باشد اما باید مشخص شود که این افراد تحت پوشش چه نوع بیمه‌ای قرار گرفته‌اند. او می‌افزاید: شاغلان جدید باید در تامین اجتماعی بیمه شده باشند، اما بررسی آمار صندوق تامین اجتماعی در سه ماهه نخست سال جاری نسبت به دوره مشابه سال قبل افزایش تعداد بیمه‌شدگان را نداشته و نرخ پشتیبانی این صندوق از ۵ به ۴٫۳ کاهش پیدا کرده که این آمار موید کاهش تعداد بیمه‌شدگان است؛ ‌در صورتی که اگر نرخ بیکاری کاهش پیدا می‌کرد باید نرخ پشتیبانی صندوق تامین اجتماعی بهبود پیدا می‌کرد. این استاد دانشگاه ادامه می‌دهد: آمارهای رسمی حکایت از عدم ایجاد مشاغل مولد دارد و اگر مرکز آمار ایران مشاغل کاذب را در لیست فرصت‌های شغلی جدید قرار داده و بدین‌ترتیب خبر خوش کاهش نرخ بیکاری را منتشر کرده باشد، عذرش بدتر از گناه خواهد بود زیرا چنین مشاغلی به لحاظ کارکرد توسعه‌ای زیر سوال می‌روند.

مرکز آمار ناامیدان از شغل را در آمار بیکاری حساب نمی‌کند

علی سرزعیم معاون امور اقتصادی  و برنامه‌ریزی وزیر کار در روزنامه تعادل درباره نرخ بیکاری نوشته است:‌ آخرین آمار نرخ بیکاری از سوی مرکز آمار ایران حاکی است که نرخ بیکاری در فصل بهار امسال به ۱۰٫۸ درصد رسیده است . این آمار شبهاتی را ایجاد کرده است . در این باره باید بگویم که مرکز آمار ایران در اعلام نرخ ۱۰٫۷ درصدی بیکاری آمارسازی نکرده است. بخشی از این کاهش به این دلیل رخ داده است که ممکن است تعداد افرادی که در جست‌وجوی کارند، کاهش یافته باشند و به همین دلیل ناامیدی آنها از یافتن شغل باعث شده در نرخ بیکاری محاسبه نشوند. همچنین در سال گذشته برخی مشاغل از صورت رسمی به صورت غیر رسمی منتقل شده‌اند.

از سوی دیگر وقتی رشد منفی وارد اقتصاد می‌شود، واکنش اشتغال نسبت به آن در قیاس با متغیرهای دیگر دیرتر و ضعیف‌تراست. به عبارتی یک نوع چسبندگی در بازارها و بنگاه‌های ما وجود دارد و واکنش آن دیر می‌شود.نکته دیگری که وجود دارد این است با توجه در شرایطی که پیش آمده این شرایط می‌تواند کیفیت اشتغال را پایین بیاورد در حالی که اشتغال کم نشود. به این صورت که بسیاری از مشاغل از بخش رسمی به سمت بخش غیر رسمی بروند. در کل نمی‌توان این را قبول داشت که دولت در زمینه اعلام نرخ رشد بیکاری بخواهد آمارسازی کند، بنابراین اینکه نرخ بیکاری طی یک‌سال ۱٫۸ درصد کاهش پیدا کرده باشد را دور از ذهن نمی‌دانم .در ضمن باید این نکته را تاکید کنم که اصولا در اعلام نرخ بیکاری، اگر مایوس‌شدگان بازار بیشتر باشند به این ترتیب تعداد جمعیتی که به دنبال کار می‌گردند کمتر می‌شود، نرخ بیکاری هم کاهش پیدا می‌کند. البته این به معنی این نیست که اوضاع خوب شده باشد بلکه به این معنی است که افراد ممکن است امید خود را از دست داده باشند و حتی جویای کار هم نباشند.نکته بعد تاثیر رشد منفی اقتصادی بر اشتغال است .رشد منفی اقتصادی باعث می‌شود تقاضا برای نیروی کار کم شود. اقتصاد کشور در سال‌های گذشته چندین رویکرد داشت . در حالی که طی سالیان گذشته سیاست ما تثبیت نرخ ارز بود. همین تثبیت نرخ ارز، هم واردات را بالا برده و هم تقاضا را برای خدمات فنی را پایین می‌آورد و… همین سیاست در بیکاری جوانان تحصیلکرده تاثیر داشت. اکنون موضوع تحریم هم مزید بر علت شده است. ولی در موضوع تحریم دو وجه وجود دارد، از یک سو تحریم‌ها رشد اقتصادی را کم کرده و همین تقاضا برای شغل را کاهش می‌دهد ولی از سوی دیگر با توجه به افزایش صادرات به ویژه افزایش صادرات خدمات فنی مهندسی و توزیع پروژه‌های کاربر این امیدواری وجود دارد که این وجه غالب شده و برخی جوانان تحصیلکرده برای اشتغال جذب شوند. اما در مورد وضعیت اشتغال در سال آینده و اثر رشد منفی اقتصاد بر آن می‌توانم بگویم من از آن دسته از افرادی هستم که فکر می‌کنم اثرات اصلی منفی تحریم بر اقتصاد امسال ظاهر می‌شود بنابراین گمان می‌کنم که افت اقتصادی امسال ما کمی عمیق‌تر از سال گذشته باشد اما یکسری ساز و کارهای خوب و موثر در اقتصاد ایران در حال انجام است مانند رشد صادرات، صادرات خدمات مهندسی و… بنابراین انتظار داریم در سال ۱۳۹۹ بتوانیم رشد اقتصادی مثبت را شاهد باشیم.

چرا به آمار بیکاری و اشتغال با دیده تردید نگاه می کنیم؟

تناقض‌های موجود در بحث آمار میزان بیکاران و اشتغال ایجاد شده در دولت‌های مختلف مخصوصاً دولت یازدهم و دوازدهم به یک معضل تبدیل شده که تا حدود زیادی مردم را به آمارهای دولتی بدبین کرده است.

در سال‌های گذشته بحث ارائه آمار به یکی از مسائل جدی و پرچالش در کشور تبدیل شده است. به اعتقاد کارشناسان، اداره کشور نیاز به آمارهای صحیح جهت برنامه‌ریزی در حوزه‌های مختلف داشته و به نظر می‌رسد یکی از دلایل عدم توانایی مدیران در برنامه‌ریزی و اجرای برنامه‌های خود، مساله دسترسی به آمار صحیح و به‌هنگام است. اما تناقض‌های موجود در آمارهای رسمی که از سوی افراد و نهادهای مسؤول ارائه می‌شود، کشور را با یک سردرگمی مواجه کرده است.

آمار متناقض در حوزه اشتغال!

اعلام آمار ایجاد اشتغال در کشور در سال‌های اخیر با اما و اگرهای متفاوتی مواجه شده است. به‌جرات می‌توان گفت تاکنون دو مسؤول یافته نشده‌اند که در بازه‌های زمانی متفاوت و برای یک تاریخ مشخص یک آمار ثابت و واحد ارائه کنند. جدول زیر گویای تناقض‌های آماری است که در حوزه ایجاد اشتغال وجود دارد.

تناقض موجود در آمار اشتغال

در این جدول، آمار وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی آمار شغل رسمی را نشان می‌دهد؛ البته در کشور اشتغال غیررسمی نیز وجود دارد که برای آنها دفترچه‌ای صادر نمی‌شود و منظور از آن، اشتغال از یک ساعت تا کمتر از ۴۴ ساعت در هفته می‌باشد.

نگاه کوتاهی به جدول فوق، تشتت نظرات مدیران ارشد دولت و تناقضات موجود در آن را به‌خوبی نشان می‌دهد. مثلاً رئیس‌جمهور و وزیر اقتصاد در ۳ زمان مختلف، ۳ عدد کاملاً متفاوت درباره میزان شغل ایجاد شده در دولت‌های یازدهم و دوازدهم گفته‌اند (ردیف‌های ۵ و ۶و ۷ جدول). حتی آمار اعلامی توسط شخص رئیس‌جمهور نیز در دو زمان متفاوت، یکسان نبوده و اختلاف فاحش ۶۰۰ هزار نفری را نشان می‌دهد

تناقضی دیگر؛ نرخ بیکاری متناقض!

اما نکته قابل تأمل دیگر، میزان نرخ بیکاری و تناقضات موجود در آمار اعلامی در این مورد است. نرخ‌های متفاوت در میزان بیکاری در کشور علاوه بر اینکه تناقض در نرخ بیکاری را نشان می‌دهد، تناقض در اشتغال ایجاد شده در کشور را نیز نمایان‌تر می‌کند.

تناقض موجود در نرخ بیکاری
برچسب ها
مشاهده بیشتر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

لطفا سوال مقابل را پاسخ دهید ؟ *

Close