اقتصادیایرانجهانسیاسیصفحه اصلیفرهنگی و اجتماعیگزارشویژه

فرصت سوزی های دولت در قبال خروج از برجام / آفتاب برجام ، اروپا ، آمریکا و دیگر هیچ!

چرا برخی مسئولین از موفق بودن ترامپ سخن می گویند؟/ ماجرا چیست؟

در نگاه خوش بینانه مسئولان اصلی دولت موسوم به تدبیر اصول کشورداری از جمله حفظ استقلال را آنطور که باید جدی نگرفته اند.

چرا برخی مسئولین از موفق بودن ترامپ سخن می گویند؟/ ماجرا چیست؟
حسین خان‌ بابازاده: ابتدا این چند جمله را بخوانید؛ «روحانی: هرچه لعنت دارید بر کسی لعنت کنید که این شرایط را برای کشور به‌وجود آورد؛ آمریکا، صهیونیسم و ارتجاع منطقه این شرایط را برای کشور به‌وجود آوردند»، «جهانگیری: فشارهای سنگین ناشی از تحریم های گسترده آمریکاست که زندگی مردم را از هر جهت با مضیقه مواجه کرده است»، «نوبخت: در خصوص فشار اقتصادی باید بگوییم دولت در این خصوص قصوری نداشته و جهان با یک پدیده نادر به نام ترامپ مواجه شده است»، «علوی، وزیر اطلاعات: بیش از ۵ سال از عمر دولت کنونی می‌گذرد دلار در پایین‌ترین نرخ قرار داشت و قیمت گوشت هم ۳۰ هزار تومان بود ولی با روی کار آمدن ترامپ رئیس جمهور آمریکا و فشار اقتصادی بر نظام، مشکلات اقتصادی کشور نمود پیدا کرد».

چند جمله فوق توسط اصلی ترین نفرات دولت یعنی رئیس جمهور، معاون اول، رئیس دستگاه برنامه ریزی دولت و مسئول بزرگترین نهاد امنیتی و اطلاعاتی کشور بیان شده است. محور تمامی این جملات که به عنوان مشتی از خروار ده‌ها جمله این چنین که طی ماه های گذشته از تریبون‌های در اختیار دولتمردان و برخی نمایندگان مجلس شنیده می شود، تنها یک چیز است و آن این است که «دشمن مقصر است»!

در اولین برداشت از این جنس سخنان مسئولان ارشد دولت، ظن خیانت به ذهن خطور می کند چرا که اظهار گلایه از ضربه بدخواهان این کشور و ارسال پیام صریح به دشمن که ضربه مدنظرتان دقیقا بر هدف اصابت کرده و مشکلات به وجود آمده ناشی از ضربات شما بوده است، مفهومی جز خیانت را در ذهن باقی نمی گذارد اما در اینجا بحث خیانت و مباحث خائنانه مطرح نیست. دولتمردان یازدهم و دوازدهم چون که حاضر نیستند محصول شش سال مدیریت خود بر کشور را بپذیرند و جسارت عذرخواهی از ساحت ملت ایران را هم ندارند، ناچارا رو به اظهار گلایه از دشمن می آورند و سرخوش از جدا کردن خود به عنوان بانی از مصائب به وجود آمده، ناخواسته به دشمن پیام مستقیم برای افزایش فشارهای اقتصادی می‌دهند چرا که طبق اعتراف نفرات اصلی دولت آن فشارهای بی رحمانه کاملا اثر کرده و داد مسئولان در آمده است.

به جرات می توان گفت خود دولتمردان بیشتر از مردم بر این موضوع واقف هستند که بیشتر اوضاع نابسامان اقتصادی امروز ثمره مدیریت شش سال گذشته آنهاست. چرا که آنها بهتر می دانند برای رسیدن به برجام از چه خط قرمزهایی عبور کردند، چه منافعی از کشور را از بین بردند، چه تضمین هایی نگرفتند و با یک انفعال چندساله در تصمیم گیری، اقتصاد کشور را به برجام پرنقص گره زدند که علی رغم اجرای تعهدات داوطلبانه ایران- که در چرایی آن ابهامات جدی است- طرف غربی تعهداتش را زیر پا گذاشت و از اجرای ان سر باز زد و اندکی بعد هم طرف اصلی مذاکرات یعنی کدخدا، از این توافق بدون پرداخت هزینه خارج شد.

گریز مجدد به پارگراف اول نشان می دهد که سخنانی از این دست در سال های مذاکرات برجام هم به کرات مطرح شد. سخنان عجیبی مانند عبارت معروف «خزانه خالی» و یا «توان آمریکا برای نابودی تمام تاسیسات ایران» و یا «برجام نباشد فروش نفت ایران به صفر می رسد» هم نمونه هایی از موضوع خاص افراد برجسته دولت در آن سال هاست که در همان موقع این سخنان مانند دیگر رفتارهای عجیب دولت مورد انتقاد بسیاری از دلسوزان قرار گرفت که آقای رئیس‌جمهور با توهین‌های منحصر به فرد پاسخ منتقدان را می‌داد.

آن اظهار عجز مقابل دشمن از یک طرف و این ابراز گلایه در مقابل همان دشمن هر دو موید یک چیز است که در نگاه خوش بینانه مسئولان اصلی دولت موسوم به تدبیر اصول کشورداری از جمله حفظ استقلال را آنطور که باید جدی نگرفته اند و در پس این جدی نگرفتن، متوجه اعمال و رفتار خود هم نیستند که جدای از ضربه به منافع ملی و لکه دار کردن عزت ایران در سطح بین‌المللی، غرور مردم را نیز جریحه‌دار می‌کنند. اما در نگاه بدبینانه خوب است مسئولان امر نیم نگاهی به پروژه نفوذ هم داشته باشند تا شاید در میان این خروار ادعای ارتباط مشکلات کشور به تصمیمات کاخ سفید و کنگره، برخی از مدیران آلوده برای اجرای سناریوهای آتی علیه جمهوری اسلامی را هم بیابند.

عاقبت خیال‌بافی‌های سیاسی «دولت کوپنی» است/ روحانی از صف سرمایه‌گذاران برجام گفت، جهانگیری از اقتصاد کوپنی

دولت یازدهم را باید به عنوان دولت وعده‌ها نامگذاری کرد. دولتی که در موارد مهم با وعده و رویافروشی کشور را اداره ‌کرد. روند دولت یازدهم به این نحو بود که ابتدا با تخریب دولت پیشین و دادن وعده‌های مختلف نظر افکارعمومی را به سوی خود جلب کرد. دولت در این عرصه سعی کرد که افکارعمومی را متقاعد کند که راه پیشرفت باز کردن درها به سوی دنیا آنهم دنیای غرب است. وگرنه دروازه‌های پیشرفت و ارتباط بین المللی و تجاری ایران با کشورهای مختلف بسته نبود.

پس از مدتی با وعده‌های مکرر و مذاکرات طولانی مدت با استفاده از دیپلماسی خنده برجام متولد شد. در این زمان بود که برخی از هئیت های تجاری خارجی به ایران آمدند تا اوضاع و احوال کشورمان برای سرمایه گذاری را به قول خود بسنجند اما اصل موضوع رضایت نامه آمریکایی برای ورود و سرمایه گذاری به ایران بود.

اگر در این زمان به هتل های چند ستاره تهران از جمله هتل اسپیناس سری می زدید حضور هئیت های تجاری غربی را به وضوح مشاهده می کردید. اما بیشتر از اینکه این سفر یک سفر کاری برای آنان محسوب شود یک تور تفریحی به اسم تجارت و سرمایه گذاری بود. اما با وجود بازی های غربی و حضور پرطمطراق این هئیت ها در پایتخت اتفاق خاصی در این عرصه روی نداد.

برجام در حوزه احقاق وعده‌های مختلف شکست خورد. در زمان «باراک اوباما» هم بانک های بزرگ اروپایی هراس و واهمه داشتند که با ایران وارد تراکنش مالی شوند و در این زمان بود که «محمد جواد ظریف» وزیر خارجه کشورمان به دنبال «نامه آرامش بخش» برای بانک‌ها از همتای آمریکایی وقت خود بود. موضوعی که در آن زمان هم به سرانجام نرسید. به قولی با این روند بر خلاف قولی که دولتمردان ایران دادند با برجام سد تحریم‎ها نشکست و آمریکایی‌ها سعی کردند زنجیره‌ تحریم‌های ایران را حفظ کنند.

موضوعی که حالا رئیس جمهور در سالگرد گرامی داشت روز معلم به آن اینگونه اشاره می کند: «فروش نفت ما در روز ۱ میلیون بشکه اضافه شد و در عرض چند ماه به بالای ۲ میلیون بشکه نفت رسید. توانستیم بازار نفت که خیلی ها می خواستند نگذارند را بگیریم. همه شرکت ها به ایران هجوم آوردند، آنقدر صف بود هتل های تهران جا نبود، عده ای که مخالف برجام بودند نیز خیلی عصبانی بودند و شب خوابشان نمی برد و می گفتند که چرا این همه به تهران می آیند و صف بستند مگر چه خبر است؟»

اما جالب اینجاست که حالا نتیجه صف‎هایی که روحانی از آن‎ها در پس از برجام سخن می گوید چه شده است. جالب اینجاست شرکت های اروپایی خصوصا فرانسوی که برای سرمایه گذاری به ایران آمدند با یک خم ابروی آمریکا صحنه تجارت را ترک گفتند.

پس از اجرای برجام و با وجود اینکه مردم منتظر بودند و زمانی که آمریکا هنوز از برجام خارج نشده بود، بی تعهدی و دبه کردن های طرف مقابل به وضوح مشاهده می شد. در این زمان بود که دولت روند حرف درمانی را آغاز کرد و چند سالی این موضوع تداوم یافت. موضوعی که گاها با ساختن دستاوردهای سلبی برای برجام همراه می شد. مثلا بیان می شد که اگر برجام نبود سایه شوم جنگ ایران را فرا می گرفت.

اما حالا با سخنان دوباره روحانی به نظر می رسد که دولت به روند خاطره سازی و اسطوره سازی از برجام روی آورده است. برجامی که مردم با پوست و استخوان خود نحوه اجرا شدن آن را لمس کردند. امروز هم مشکلات عظیم اقتصادی کشور را فرا گرفته و شاهد چند برابر شدن قیمت اقلام و کالاهای مصرفی و استراتژیک ایران هستیم.

وضعیت اقتصادی به حدی رسیده است که حالا برخی از جمله «معاون اول رئیس جمهور» از اقتصاد کوپنی و بازگشت به اقتصادی که در زمان گذشته از جمله جنگ مورد استفاده قرار می گرفت، سخن می گوید. «اسحاق جهانگیری» در این رابطه بیان می کند: « شاید مجبور شویم در برخی کالاها به سمت سهمیه بندی و کوپنی شدن پیش برویماین نظری است که در دولت و خارج از دولت طرفدار دارد.» البته هنوز جهانگیری بیان نکرده چه کسانی از اقتصاد کوپنی حمایت می کنند.

هنوز زخم های دلار جهانگیری که هیچ کس مسئولیت آنرا نمی پذیرد بر تن اقتصاد کشور باقی مانده و ترمیم نیافته است حالا نظریه اقتصاد کوپنی مطرح می شود. بسیاری از کارشناسان هم بیان می کنند که با توجه به تجربیات جهانی نمی توان انتظار داشت که از دل اقتصاد کوپنی طرح اقتصادی مطلوب و موفق و روبه پیشرفتی حاصل شود.

با این حال آنچه مشخص است امروز از دل خیالباقی و افسانه سازی های دولت طرح اقتصاد کوپنی بیرون آمده است که به باور بسیاری از کارشناسان بازگشت به این طرح کهنه با توجه به اقتصاد امروز مشکلی از مشکلات کشور را حل نمی کند بلکه شاید به آن هم نقیصه ای دیگر بیفزاید.

فرصت‌سوزی یکساله دولت در قبال خروج آمریکا از برجام/ اولتیماتوم‌های نمایشی دولت در یک سال اخیر؛ آیا این بار غرب‌گرایان روی حرف خود می‌ایستند؟

سوالی که با توجه به فرصت سوزی های پیش از این توسط اروپایی‌ها باقی می‌ماند این است که اروپا دیگر با چه زبانی بگوید که حاضر به اجرای تعهدات برجامی نیست؟ و دولت تا کی قرار است به عملی شدن تعهدات اروپا دلخوش باشد؟
هجدهم اردیبهشت سال جاری، در سالروز خروج آمریکا از برجام، حسن روحانی در جلسه هیئت دولت اعلام کرد که دو ماه به کشورهای اروپایی فرصت داده تا تعهدات خود در حوزه نفت و بانکی را عملیاتی کنند.
این اولین بار نیست که روحانی یا وزیر خارجه و تیم مذاکره کننده ایرانی در برجام، به اروپایی‌ها مهلت می‌دهند تا به تعهدات خود در برجام عمل کنند.
از همان زمانی که آمریکا رسماً خروج خود از برجام را اعلام کرد، فرصت سوزی های دولتی ها با اعطای مهلت‌های بی جا به اروپایی‌ها نیز آغاز شد.
اردیبهشت ماه سال گذشته بود که در پی اعلام رسمی خروج آمریکا از برجام، روحانی در گفتگویی زنده اعلام کرد که چند هفته به اروپایی ها فرصت می‌دهد تا به تعهدات خود در برجام عمل کنند.
روحانی در گفتگوی زنده خود با مردم که بلافاصله پس از خروج آمریکا از برجام انجام شد، در تشریح واکنش دولت به این اقدام آمریکا گفت: «ما تا اجرای این تصمیم چند هفته صبر می‌کنیم. من به وزارت خارجه دستور دادم که ظرف چند هفته آینده با مذاکرات با کشورهای اروپایی هماهنگی‌های لازم و مذاکرات لازم را انجام دهند. اگر ببینیم منافع ما تضمین نخواهد شد به زودی من با مردم ایران صحبت خواهم کرد و تصمیمات نظام را در آن شرایط به اطلاع مردم می‌رسانم.»
پنج روز پس از این اظهارات روحانی، عراقچی نیز در نشست کمیسیون امنیت ملی از فرصت دو ماهه اروپایی‌ها برای اجرای تعهدات خود در برجام خبر داد. عراقچی در جلسه کمیسیون امنیت ملی گفته بود: «اروپایی‌ها ۶۰ روز فرصت دارند تضمین‌های لازم را به ایران بدهند.»
در خرداد ماه همان سال نیز ظریف در اولین نشست کمیسیون مشترک برجام پس از خروج آمریکا، به اروپایی ها فرصتی یک هفته‌ای داد تا در حمایت از برجام و عمل به اقدامات خود، بسته پیشنهادی ارائه دهند.
قرار بر این بود که اروپایی‌ها حداکثر تا ۱۰ خردادماه بسته پیشنهادی خود مبنی بر تضمین اجرای تعهدات برجامی را ارائه دهند. روزها سپری شد و طرف اروپایی در نیمه تیرماه، به جای ارائه تضمین برجامی، یک بیانیه ۱۰ بندی صادر کرد! بیانیه‌ای شعاری و فرمالیته و فاقد ضمانت اجرایی که بنا به اعتراف خود روحانی، « در بسته پیشنهادی ارائه شده راهکار عملیاتی و شیوه مشخصی برای ادامه همکاری‌ها وجود نداشت و یک سری تعهدات کلی در حد بیانیه‌های سابق اتحادیه اروپا عنوان شده بود.»
پس از بیانیه مذکور اروپایی‌ها، مقامات دولتی در یک عقب نشینی آشکار اعلام کردند که اروپا قول داده است که حداکثر تا پایان سال ۲۰۱۸، کانال مالی موسوم به SPV (مبادله نفت در مقابل کالا) را راه اندازی کنند.
این در حالی بود که این موضوع حتی یک دهم تعهدات برجامی اروپا هم نبود و به هیچ عنوان کاربردی برای مقابله با تحریم‌های آمریکایی نداشت.
چرا که این کانال پیش از این نیز به نوعی دیگر انجام می‌شد و نیازی به رونمایی و جازدن آن به عنوان یک امتیاز به ایران، نداشت.
در نهایت پس از گذشت یک ماه از سال ۲۰۱۹، اروپا با سرپیچی از اجرای تعهدات برجامی، اعلام کرد که کانالی موسوم به INSTEX، مبادله پول نفت دیگر کشورها با غذا و دارو را راه اندازی کرده است. درحالی که این کانال از SPV هم ضعیف تر بود.
به عبارتی، این کانال، به هیچ عنوان اقلام تحریمی آمریکا را پوشش نمی‌داد. به همین خاطر بود که وزارت خارجه آمریکا با صدور بیانیه‌ای صراحتاً اعلام کرد که انتظار نداریم کانال‌هایی از این دست به هیچ نحو بر کارزار فشار حداکثری ما علیه ایران اثرگذار باشند که البته اروپا همین پروژه اینستکس را هم صرفاً تا مرحله رونمایی پیش برد و دیگر هیچ خبری مبنی بر زمان اجرا و جزییات اجرای آن منتشر نشد.
هشدار رهبر انقلاب به دولت؛ معطل اروپا نمانید
رهبر انقلاب اسلامی در دیدار هیئت دولت با ایشان که در تیر ماه سال ۹۷ صورت گرفت، با انتقاد از گره زدن مشکلات کشور به برجام و اقدامات اروپا، به دولت هشدار داده بودند که معطل اقدامات اروپایی‌ها نماند: مردم را درباره‌ی بسته‌ی اروپایی شرطی نکنید. البتّه اروپایی‌ها مجبورند، ناچارند، چشمشان چهارتا! بایستی بگویند چگونه خواهند توانست از منافع ما دفاع کنند -که اسمش همان بسته است-، امّا این را جزو موضوعات اصلی کشور قرار ندهید؛ بسته‌ی اروپایی بیاید، نیاید. ما کار‌هایی در کشور داریم، مقدوراتی در کشور داریم، این مقدورات بایستی تحقّق پیدا کند؛ دنبال این مقدورات بروید؛ گره نزنید بهبود اقتصاد کشور را به چیزی که از اختیار ما خارج است.»

صحبت‌های رهبر انقلاب | دانلود فیلم 

گرچه اکنون پس از گذشت یک سال از خروج آمریکا از برجام، شورایعالی امنیت ملی اعلام کرد که «جمهوری اسلامی ایران در مرحله فعلی دیگر خود را متعهد به رعایتِ محدویت های مربوط به نگهداری ذخائر اورانیوم غنی شده و ذخائر آب سنگین نمی داند»، اما اعطای فرصت ۶۰ روزه دولت به اروپایی‌ها برای عملی کردن تعهداتشان در برجام، حاکی از آن است که علی‌رغم هشدار های رهبر انقلاب و تجربیات گذشته، هنوز روحانی و ظریف به اجرای تعهدات از سوی اروپایی‌ها دلخوش هستند.
در هر حال انتظاری که از دولت می‌رود این است که با توجه به هشدار های رهبر انقلاب اسلامی، بیش از این مردم و کشور را معطل اروپایی‌ها نکند و به فکر خروج از برجام باشد.
اکنون سوالی که با توجه به فرصت سوزی های پیش از این توسط اروپایی‌ها باقی می‌ماند این است که اروپا دیگر با چه زبانی بگوید که حاضر به اجرای تعهدات برجامی نیست؟ و دولت تا کی قرار است به عملی شدن تعهدات اروپا دلخوش باشد؟

آمریکا مانع فروش اورانیوم غنی شده و آب سنگین شد، دولت ژست گرفت/ ظریف: کارهایی که نمی‌توانستیم بکنیم را متوقف کردیم!

امروز ۱۸ اردیبهشت که سالگرد خروج یک‌طرفه آمریکا از برجام بود حسن روحانی اعلام کرد که فروش مواد غنی شده و آب سنگین را متوقف کرده و دو ماه به کشورهای اروپایی فرصت داده تا تعهدات خود در حوزه نفت و بانکی را عملیاتی کنند.
هرچند این اقدام به معنی خروج کامل ایران از برجام نیست اما برخی رسانه‌های حامی دولت سعی دارند این اقدام را واکنشی جدی به بدعهدی آمریکا و وعده‌های پوچ ارواپایی ها در یک سال اخیر تلقی کنند. اما اقدامی که غرب گرایان پس از یکسال انجام داده اند بنا به دلایل فراوانی دیرهنگام، نامتناسب و ضعیف است.
به گزارش رجانیوز؛ قبل از سخنان روحانی شورایعالی امنیت ملی اقدامات ایران و خواسته های خود از طرف مقابل را اینگونه شرح داد:«جمهوری اسلامی ایران در مرحله فعلی دیگر خود را متعهد به رعایتِ محدویت های مربوط به نگهداری ذخائر اورانیوم غنی شده و ذخائر آب سنگین نمی داند. به کشورهای باقی مانده در برجام شصت روز فرصت داده می شود تا تعهدات خود به ویژه در حوزه های بانکی و نفتی را عملیاتی نمایند. چنانچه در این مهلت کشورهای مزبور قادر نباشند مطالبات  ایران را تامین کنند، در مرحله بعدی جمهوری جمهوری اسلامی ایران رعایت محدودیت های مربوط به سطح غنی سازی اورانیوم، و اقدامات مربوط به مدرن سازی رآکتور آب سنگین اراک را نیز متوقف خواهد کرد. در هر زمان که خواسته های ما تامین شوند، ما نیز به همان میزان اجرای مجدد تعهدات متوقف شده را از سر خواهیم گرفت اما در غیر این صورت، جمهوری اسلامی ایران مرحله به مرحله اجرای تعهدات دیگر را متوقف خواهد کرد.»
روغن ریخته‌ای که نذر امامزاده شد
برخلاف تبلیغات دولتی ها دو اقدام گفته شده توسط دولت به هیچ عنوان ابداعی و فعالانه تلقی نمی گردد. چرا که پیش از این آمریکا با تحریم های خود مانع از فروش مواد غنی شده و آب سنگین ایران شده بود و جبرا دولتی ها نمی توانستند مازاد تولید خود را در بازار جهانی به فروش برسانند.
ظریف نیز در توئیت خود این مهم را فاش کرد و اقدامات ایران را به دلیل غیرممکن کردن فروش مواد غنی شده و آب سنگین ناشی از تحریم های آمریکا اعلام کرد. ظریف در این خصوص نوشت: «پس از یک سال شکیبایی، ایران اجرای اقداماتی که ایالات متحده ادامه آن را غیرممکن ساخته، متوقف می‌کند. اقدامات ما در چارچوب برجام است.»
اقدام امروز (۱۸اردیبهشت) ایران از این جهت که نمیتواند فروش مواد غنی شده و آب سنگین را انجام دهد و آن را به عنوان اقدام متقابل اعلام کرده مهم نیست؛ بلکه از این جهت که شورایعالی امنیت ملی در اولتیماتوم دوماهه خود وعده شروع غنی سازی بالای ۳٫۵درصد و شروع فعالیت های هسته ای را نوید می دهد اهمیت دارد.
نگاهی به شروط هنگام عقد برجام نشان میدهد دولت باید سال ها قبل و در برابر تحریم‌های کاتسا، ایسا و ویزا دست به اقدام متقابل جدی میزد تا دشمن عاقبت بدعهدی خود را حس کرده و به تعهدات خود عمل کند. به نظر نمیرسد این اقدام امروز که روغن ریخته شده را نذر امامزاده کرده اند بتواند جای اقدام متقابل را بگیرد و باید منتظر بود و دید که آیا دولت به وعده دوماهه شورایعالی امنیت ملی جامه عمل خواهد پوشاند یا نه.
مروری بر وقایع گذشته نشان دهنده عبور چندباره از خطوط قرمز، بی‌ثمری برجام و انفعال و از دست دادن فرصت‌ها توسط غرب گرایان است.
تداوم غیرقانونی برجام
شروط ۹ گانه رهبرانقلاب، شروط ۹گانه مجلس و ده شرط شورایعالی امنیت ملی در پذیرش برجام سندی محکم بر مشکلات ساختاری برجام بود. اما متاسفانه دولت به این شروط توجه لازم را نکرد.
در شروط ۹ گانه در پذیرش برجام آمده است که با وضع هرگونه تحریم در هر سطح و به هر بهانه‌ای توسط هر یک از کشورهای طرف مذاکره نقض برجام محسوب می‌شود و دولت موظف است طبق بند ۳ مصوبه مجلس با اقدام متقابل مجلس شورای اسلامی، برجام را متوقف و عملیات غنی‌سازی ۱۹۰ هزار سو را عملیاتی نماید. این نشان می دهد خلا قانونی در این خصوص در کشورمان وجود نداشته است. هر چند اگر این قانون نیز نبود اقدام متقابل از حقوق مشروع همه کشورهاست و خللی برای کشور ایجاد نمیکرد بنابراین تاکنون نیز دولت برخلاف قوانین رسمی کشور و شروط رهبرانقلاب به محدودیت های برجام تن داده است و هر اقدامی غیر از خروج ایران از برجام تاثیری ضعیف از ایران را مخابره خواهد کرد.
گفتنی است طبق ماده ۲۶ و ۳۶ برجام ایران می توانست در زمان اوباما و تحریم های ویزا دست به اقدام متقابل بزند. بنابراین نمی توان این اقدام دیرهنگام دولتی ها پس از دو سال را متناسب و قابل قبول دانست.
چرا ایران باید از برجام خارج شود؟
آنچه مشخص است این است که برجام از روز اول نقض شد، دارایی‌های ایران مصادره شد، تحریم‌های ۱۰ ساله قانون داماتو تمدید شد، قانون کاتسا تصویب شد و آمریکا به هیچ یک از تعهدات خود عمل نکرد و در آخر هم از برجام خارج شد. نه تنها این فجایع در نقض تعهدات صورت گرفت، بلکه با پررویی از براندازی نظام و اعمال تحریم‌های جدید در وسعت ۷۰۰ شخص حقیقی و حقوقی سخن به میان آوردند. علی‌رغم همه این تبهکاری‌ها و زدن زیر تعهدات، هر از چندی آژانس گزارش می‌دهد ایران مو به مو به تعهدات خود عمل می‌کند اما آمریکا سطح دشمنی های خود را افزایش داده و علاوه بر تروریستی اعلام کردن سپاه پاسداران، فرد به فرد و شرکت شرکت در کشورهای مختلف مذاکره می کند تا زنجیری از تحریم ها را در پاسخ به خوش عهدی ها و عقب نشینی های ایران ببافد.
اما در یک سال گذشته نیز دولت روحانی هیچ اراده سیاسی برای اقدام متقابل و دفاع از منافع ملی کشورمان در این یکسال نشان نداد و تاکنون هزینه «توافق به هر قیمت» که مدنظر دولت است از جیب مردم ایران تامین شده است. نه تنها تاکنون شاهد اقدام عزتمندانه ای نبوده ایم که حتی اقدام متقابل که امری کاملا حقوقی و حق قانونی کشورمان است را هم استفاده نکرده و صرفا به چند شعار مضحک که ما پیروزی اخلاقی کسب کرده ایم بسنده شده و همین منجر به افزایش دشمنی ها و زیاده خواهی های غربی ها تبدیل گشته است. برخی تحلیل گران این تعلل یکساله را با عنوان «دیپلماسی قجری» معرفی کرده اند چرا که ایران تاکنون هیچ منفعت اقتصادی از برجام بدست نیاورده است و در مقابل هزینه های حفظ آن و محدودیت های فراوان هسته ای را یک طرفه انجام میدهد.
حالا پس از دو سال بدعهدی آمریکا، یکسال از خروج این کشور از برجام و وعده های اروپا دولت روحانی صرفا کاری که به قول ظریف ناممکن بوده و نمیتوانسه مواد غنی شده خود را بفروشد به عنوان اقدام متقابل اعلام کرده است! این درصورتی است که ایران در قبال دستاورد کاملا هیچِ برجام نباید هیچ کدام از تعهدات خود را انجام دهد. ایران امروز به طور کامل از وعده های اندکِ نوشته شده در برجام هم محروم مانده و دلیلی ندارد که به محدودیت های تحمیل شده ادامه دهد. هر اقدامی به جز پایان دادن به این خسارت محض که هزینه نگهداری آن به صورت یک طرفه از جیب ملت ایران پرداخت می شود اشتباهی دیگر در کارنامه غرب گرایان خواهد بود.
باتوجه به انچه گذشت به نظر میرسد اقدامات دولت بیشتر جنبه نمایشی دارد. چرا که بنابر بند ۳۶ برجام و یا قانون اقدام متناسب، ایران یکسال قبل باید از برجام خارج میشد. اما دولت در اقدامی دیرهنگام فقط اعلام کرد فروش مواد غنی شده و اب سنگینی که بیشتر از محدودیت های برجامی تولید میکند را دیگر نمی تواند بفروشد پس آن را نگهداری میکند! این اقدام ضعیف هیچ تناسبی با دشمنی های آمریکا پس از خروج از برجام و وعده های روی زمین مانده اروپا ندارد.
ادامه اشتباهِ برجامِ اروپایی
ماجرای اشتباهات متوالی و اعتماد زیاد از جایی شروع شد که آمریکا پس از خروج یک طرفه از برجام دست ایران برای اقدام متقابل را باز گذاشت اما حسن روحانی سراسیمه پشت تریبون آمد و اعلام کرد که برجام را با اروپا ادامه خواهد داد! روحانی هرچند با این کار گذشته خود را زیر سوال برد و تئوری بستن با کدخدا به جای مذاکره بی فایده با آقااجازه هایِ اروپایی را نادیده انگاشت اما یکبار دیگر راه رفته را امتحان کرد و پای وعده های اروپا نشست. وعده هایی که به قول ظریف کمتر از یک درصد آن محقق شده است. این درحالی است که رهبرانقلاب برای ادامه برجام با اروپا ۹ شرط را مطرح کرد که هیچ کدام از آنها عملیاتی نشد و بار دیگر شاهد عبور غرب‌گرایان از خطوط قرمز شدیم.
شروط ایشان به شرح زیر بود.
۱٫ در دوسال گذشته آمریکا بار‌ها برجام را نقض کرده است و اروپایی‌ها ساکت مانده اند. اروپا باید آن سکوت را جبران کند.
۲٫ آمریکا قطعنامه‌ی ۲۲۳۱ را نقض کرده است؛ اروپا باید یک قطعنامه علیه نقض آمریکا، صادر کند.
۳٫اروپا باید متعهد شود که بحث موشکی و منطقه‌ای جمهوری اسلامی را مطرح نخواهد کرد
۴٫ اروپا باید با هر گونه تحریم جمهوری اسلامی مقابله کند و مقابل تحریم‌های آمریکا صریح بایستد
۵٫اروپا باید فروش کامل نفت ایران را تضمین کند تا تحریم‌های آمریکا ضربه‌ای به فروش نفت ما نزند.
۶٫ بانک‌های اروپایی باید تجارت با جمهوری اسلامی را تضمین کنند.
بازهم همه شروط فوق نقض شده است. اروپا در کنار آمریکا قرار گرفته، فروش نفت ایران کاهش یافته، بانک های اروپا حاضر به همکاری با ایران نبوده و زیاده خواهی های اروپا علیه قدرت دفاعی کشورمان ادامه داشته اما در اقدامی غیر منطقی دولت روحانی حاضر به پایان عقب نشینی های خود نبوده بلکه درصدد تحمیل تعهدات ذلت بار FATF به کشور است.

واکنش اتحادیه اروپا به مهلت ۶۰ روزه ایران/ هیچگونه ضرب‌الاجل و اولتیماتومی را از سوی تهران نمی‌پذیریم

اتحادیه اروپا در واکنش به مهلت ۶۰ روزه ایران برای اجرای تعهدات بانکی و نفتی اروپا و همچنین توقف برخی اقدامات ذیل برجام، اعلام کرد که هیچ ضرب‌الاجلی را از سوی تهران نمی‌پذیرد.
واکنش اتحادیه اروپا به مهلت ۶۰ روزه ایران/ هیچگونه ضرب‌الاجل و اولتیماتومی را از سوی تهران نمی‌پذیریم
اتحادیه اروپا امروز (پنجشنبه) با صدور بیانیه‌ای هرگونه «اولتیماتوم» از سوی جمهوری اسلامی ایران درباره برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) را رد کرد.

به نوشته خبرگزاری فرانسه، اتحادیه اروپا در واکنش به مهلت ۶۰ روزه ایران برای اجرای تعهدات بانکی و نفتی اروپا و همچنین توقف برخی اقدامات ذیل برجام، اعلام کرد که هیچ ضرب‌الاجلی را از سوی تهران نمی‌پذیرد.

در بیانیه مشترک «فدریکا موگرینی» نماینده ویژه اتحادیه اروپا و وزرای خارجه سه کشور فرانسه، آلمان و بریتانیا که در خروجی وبگاه این سازمان قرار گرفته، آمده است: «ما با نگرانی شدید، بیانیه ایران درباره تعهداتش ذیل برجام را ملاحظه می‌کنیم. ما تماما به حفظ و اجرای کامل برجام پایبند هستیم، (توافقی) که دستاوردی مهم در ساختار عدم اشاعه هسته‌ای جهانی و به نفع امنیت تمام ما است».

موگرینی و وزرای خارجه سه کشور با درخواست تحکم‌آمیز از ایران برای اجرای کامل تعهداتش ذیل برجام و برنداشتن گام‌های تنش‌زا، تاکید کردند: «ما هرگونه اولتیماتوم را رد می‌کنیم و پایبندی ایران به تعهداتش ذیل برجام را بر اساس عملکرد آن و معاهده منع گسترش تسلیحات هسته‌ای (اِن.پی.تی) ارزیابی می‌کنیم.

در این زمینه، ما نقش مهم آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در نظارت و راستی‌آزمایی از اجرای تعهدات هسته‌ای ایران را یادآور می‌شویم. ما همچنین امیدواریم که ایران به پایبندی به فرمت‌ها و مکانیزم‌های مستقر ذیل برجام، شامل کمیسیون مشترک برجام ادامه دهد».

این بیانیه ضمن تاکید مجدد بر پایبندی محکم اتحادیه اروپا به تعهداتش ذیل توافق هسته‌ای می‌افزاید: «که شامل لغو تحریم‌ها برای منفعت مردم ایران می‌شود. در این رابطه، ما از بازگشت تحریم‌های ایالات متحده درپی خروج این کشور از برجام، متأسف هستیم».

اتحادیه اروپا، فرانسه، آلمان و بریتانیا با درخواست نه‌چندان مؤثر از کشورهای غیر عضو در برجام برای عدم انجام اقدامات تنش‌زا، در پایان گفتند: «ما مصمم هستیم تا اقدامات برای تداوم تجارت قانونی با ایران را ادامه دهیم که شامل عملیاتی کردن کانال سازوکار ویژه مالی اینستکس می‌شود. ما از کشورهای غیر عضو در برجام می‌خواهیم از هرگونه اقدامی که مانع اجرای کامل تعهدات طرف‌های باقی‌مانده در توافق می‌شود، اجتناب کنند».

این در حالی است که «دونالد ترامپ» رئیس‌جمهور آمریکا شامگاه پنجشنبه با صدور دستوری اجرایی، تحریم‌های جدیدی را علیه صادرات فلزات ایران ازجمله آهن، فولاد، آلومینیوم و مس اعمال کرد.

شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران روز گذشته (۱۸ اردیبهشت ۱۳۹۸) با صدور بیانیه‌ای از توقف برخی اقدامات تهران ذیل برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) خبر داده و و به کشورهای باقیمانده در توافق ۶۰ روز فرصت داد تا تعهدات خود به ویژه در حوزه های بانکی و نفتی را اجرا کنند.

برچسب ها
مشاهده بیشتر

مطالب مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

لطفا سوال مقابل را پاسخ دهید ؟ *

Close